Zastrzały w altanie: klucz do stabilności i bezpieczeństwa konstrukcji ogrodowej
- Zastrzały to ukośne elementy konstrukcyjne, które stabilizują altanę i chronią ją przed wiatrem.
- Są niezbędne, zwłaszcza gdy altana nie ma solidnych fundamentów.
- Do ich wykonania najlepiej używać suszonego komorowo drewna iglastego (min. 4x9 cm).
- Optymalny kąt montażu to 45 stopni.
- Można je montować na wkręty ciesielskie (szybko) lub na czop i gniazdo (tradycyjnie, najmocniej).
- Kluczowe jest precyzyjne wymiarowanie, cięcie i impregnacja drewna.
Rola zastrzałów: więcej niż tylko ozdoba
Zastrzały, często nazywane również mieczami ciesielskimi, to ukośne elementy konstrukcyjne, które odgrywają fundamentalną rolę w zapewnieniu stabilności i sztywności altany. Ich głównym zadaniem jest przenoszenie sił bocznych na przykład silnych podmuchów wiatru i przeciwdziałanie odkształceniom konstrukcji. Bez nich altana mogłaby się chwiać, słupy mogłyby się skrzywiać, a cała konstrukcja dachu ulegać deformacjom. Zastrzały tworzą trójkąty konstrukcyjne, które są z natury bardzo sztywne, dzięki czemu skutecznie usztywniają połączenia pionowych słupów z poziomymi belkami. Poza swoją kluczową funkcją inżynieryjną, zastrzały pełnią również rolę estetyczną, dodając altanie charakteru i nawiązując do tradycyjnego budownictwa drewnianego. To właśnie one nadają altanie ten klasyczny, solidny wygląd.
Kiedy montaż zastrzałów jest absolutnie konieczny?
Z mojego doświadczenia wynika, że montaż zastrzałów jest absolutnie konieczny w większości konstrukcji altan ogrodowych, zwłaszcza tych, które nie są posadowione na bardzo solidnych, betonowych fundamentach. Jeśli Twoja altana stoi na bloczkach betonowych, punktowych słupach czy nawet bezpośrednio na gruncie, zastrzały stają się jej kręgosłupem. Pełnią one kluczową rolę w narożnikach altany, gdzie łączą pionowe słupy z poziomymi oczepami (belkami obwodowymi) oraz z krokwiami dachowymi. To właśnie te połączenia są najbardziej narażone na siły skręcające i boczne. Warto pamiętać, że nawet jeśli altana wydaje się stabilna zaraz po budowie, bez odpowiednich wzmocnień z czasem może zacząć się chwiać pod wpływem wiatru, obciążenia śniegiem czy po prostu naturalnego osiadania konstrukcji.Przegląd korzyści: stabilność, bezpieczeństwo i estetyka
Zastosowanie zastrzałów w altanie to inwestycja, która przynosi szereg wymiernych korzyści. Oto najważniejsze z nich:
- Zwiększona stabilność konstrukcji: Zastrzały tworzą sztywne trójkąty, które zapobiegają chwianiu się altany, nawet podczas silnych wiatrów.
- Bezpieczeństwo użytkowania: Solidna i stabilna altana to bezpieczna altana. Minimalizujesz ryzyko uszkodzeń konstrukcji, a co za tym idzie, zagrożenia dla osób w niej przebywających.
- Długowieczność: Usztywniona konstrukcja jest mniej narażona na naprężenia i odkształcenia, co przekłada się na znacznie dłuższą żywotność całej altany.
- Poprawa estetyki: Zastrzały, zwłaszcza te starannie wykonane, dodają altanie tradycyjnego uroku i solidnego wyglądu, często stając się jej ozdobą.
- Odporność na czynniki zewnętrzne: Lepsza odporność na obciążenia wiatrem i śniegiem, co jest kluczowe w zmiennym klimacie.
Przygotowanie do pracy: co musisz wiedzieć, zanim zaczniesz?
Zanim przystąpisz do cięcia i montażu, kluczowe jest odpowiednie przygotowanie. Pamiętaj, że jakość materiałów i precyzja na tym etapie zaważą na trwałości i wyglądzie Twojej altany.
Wybór idealnego drewna: jakie gatunki i o jakiej wilgotności?
Wybór odpowiedniego drewna to podstawa. Do wykonania zastrzałów najlepiej sprawdzi się drewno iglaste, takie jak sosna, świerk, a jeśli zależy Ci na większej trwałości i odporności na warunki atmosferyczne, modrzew. Niezwykle ważne jest, aby było to drewno konstrukcyjne, suszone komorowo. Optymalna wilgotność powinna wynosić około 15-19%. Drewno o wyższej wilgotności będzie pracować, kurczyć się i pękać, co osłabi konstrukcję. Upewnij się, że drewno jest bez wad osłabiających jego wytrzymałość unikaj dużych pęknięć, sinizny, zgnilizny czy nadmiernej ilości dużych, wypadających sęków. Dobrej jakości drewno to gwarancja solidności i estetyki.
Kluczowe wymiary: jaki przekrój kantówek zapewni solidność?
Przekrój materiału na zastrzały powinien być odpowiednio dobrany do rozmiarów altany i przekroju głównych elementów konstrukcyjnych (słupów i oczepów). Zazwyczaj stosuje się kantówki o przekroju minimum 4x9 cm. W przypadku większych i cięższych altan, a także przy większych obciążeniach, warto zastosować grubsze elementy, np. 5x10 cm lub 6x12 cm. Jeśli chodzi o kąt montażu, optymalny i najczęściej stosowany to 45 stopni. Zapewnia on najlepsze przenoszenie sił i estetyczny wygląd. W praktyce dopuszcza się zakres od 30 do 45 stopni, ale zawsze dążymy do 45 stopni, aby zmaksymalizować efektywność usztywnienia.Niezbędnik majsterkowicza: kompletna lista narzędzi i akcesoriów
Aby praca przebiegała sprawnie i precyzyjnie, przygotuj następujące narzędzia:
- Piła ukośnica: Absolutny must-have do precyzyjnego cięcia pod kątem. Możesz użyć też piły tarczowej z prowadnicą lub ręcznej piły kątnicy, ale ukośnica to najlepszy wybór.
- Wiertarko-wkrętarka: Niezbędna do nawiercania i wkręcania wkrętów.
- Miarka zwijana: Do dokładnych pomiarów.
- Kątownik ciesielski lub stolarski: Do trasowania linii cięcia i sprawdzania kątów.
- Poziomica: Do sprawdzania pionów i poziomów.
- Dłuto i młotek: Jeśli zdecydujesz się na tradycyjne połączenia na czop i gniazdo.
- Ołówek stolarski: Do wyraźnego trasowania.
- Ściski stolarskie: Do tymczasowego unieruchamiania elementów.
Planowanie to podstawa: jak poprawnie wymierzyć i rozrysować konstrukcję?
Nie mogę wystarczająco podkreślić, jak ważne jest precyzyjne planowanie, wymiarowanie i trasowanie elementów, zanim w ogóle dotkniesz piły. Zawsze dwukrotnie sprawdzam pomiary! Najpierw dokładnie zmierz odległości między słupami i oczepami, gdzie mają być zamontowane zastrzały. Następnie rozrysuj sobie na papierze lub bezpośrednio na drewnie, jak będą wyglądać zastrzały, uwzględniając kąty i miejsca styku. Pamiętaj, że każdy błąd na tym etapie będzie skutkował niedokładnym dopasowaniem, a co za tym idzie, osłabieniem konstrukcji i koniecznością przerabiania. Lepiej poświęcić więcej czasu na planowanie niż na poprawianie błędów.
Precyzyjne wyznaczanie i cięcie zastrzałów
Precyzja to słowo kluczowe na tym etapie. Nawet najlepsze drewno i najsolidniejsze narzędzia nie pomogą, jeśli cięcia nie będą idealnie dopasowane.
Złota zasada 45 stopni: jak uzyskać idealny kąt cięcia?
Jak już wspomniałam, kąt 45 stopni jest optymalny dla zastrzałów. Aby uzyskać go precyzyjnie, najlepszym narzędziem jest piła ukośnica. Pozwala ona na ustawienie dokładnego kąta cięcia, co jest praktycznie niemożliwe do osiągnięcia piłą ręczną z taką samą powtarzalnością. Przed cięciem zawsze upewniam się, że kątownik na pile jest prawidłowo ustawiony. Jeśli nie masz ukośnicy, możesz użyć kątownika i ołówka, aby dokładnie narysować linię cięcia na każdej stronie kantówki, a następnie ciąć piłą ręczną, starając się utrzymać kąt. Pamiętaj, że nawet niewielkie odchylenie od kąta 45 stopni może spowodować powstanie szpar, które osłabią połączenie.
Techniki cięcia: od piły ręcznej do precyzyjnej ukośnicy
Istnieje kilka technik cięcia drewna, ale do zastrzałów zawsze rekomenduję piłę ukośnicę. Jej precyzja jest nieoceniona, zwłaszcza przy cięciu pod kątem. Umożliwia ona szybkie i powtarzalne wykonanie identycznych elementów. Jeśli dysponujesz jedynie piłą ręczną, musisz wykazać się dużą cierpliwością i dokładnością. W takim przypadku warto użyć skrzynki uciosowej lub samodzielnie wykonanej prowadnicy, która pomoże utrzymać stały kąt. Niezależnie od wybranej techniki, zawsze pamiętaj o bezpieczeństwie i używaj okularów ochronnych.
Mierzenie i trasowanie krok po kroku, by uniknąć pomyłek
Aby uniknąć frustrujących pomyłek, postępuj zgodnie z tą procedurą:
- Zmierz odległość: Zmierz dokładną odległość między punktem na słupie a punktem na oczepie, gdzie będzie stykać się zastrzał. To będzie długość wewnętrznej krawędzi zastrzału.
- Oznacz punkty: Na słupie i oczepie zaznacz ołówkiem miejsca, gdzie zastrzał będzie się stykał. Pamiętaj, że zastrzał ma swój przekrój, więc nie będzie to jeden punkt, a linia.
- Przenieś wymiary na drewno: Przenieś zmierzoną długość na kantówkę przeznaczoną na zastrzał.
- Wyznacz kąty: Użyj kątownika ciesielskiego lub ustaw piłę ukośnicę na kąt 45 stopni. Zaznacz linie cięcia na obu końcach zastrzału. Upewnij się, że kierunek kąta jest prawidłowy zastrzał musi "wspierać" konstrukcję.
- Sprawdź dwukrotnie: Zanim wykonasz cięcie, przyłóż zastrzał do konstrukcji "na sucho", aby upewnić się, że linie cięcia są prawidłowe i element będzie pasował idealnie. Lepiej sprawdzić trzy razy, niż ciąć raz za krótko.
- Cięcie: Wykonaj cięcie, pamiętając o stabilnym trzymaniu drewna i bezpieczeństwie.
Wybierz najlepszą metodę montażu zastrzałów
W zależności od Twoich umiejętności, dostępnych narzędzi i oczekiwanego efektu, możesz wybrać jedną z kilku metod montażu zastrzałów. Każda ma swoje zalety.
Metoda nowoczesna i szybka: mocowanie na wkręty ciesielskie
Dla większości majsterkowiczów i do większości altan, montaż zastrzałów za pomocą długich wkrętów ciesielskich jest metodą najszybszą, najpopularniejszą i zapewniającą bardzo dobre trzymanie. Jest to rozwiązanie mniej pracochłonne niż tradycyjne połączenia ciesielskie, a przy prawidłowym wykonaniu gwarantuje wystarczającą stabilność. Wkręty ciesielskie są zazwyczaj samogwintujące i mają dużą siłę ściskającą, co pozwala na mocne połączenie elementów.
Jak dobrać długość i grubość wkrętów?
Wybór odpowiednich wkrętów jest kluczowy. Z mojego doświadczenia wynika, że do kantówek o przekroju 4x9 cm, wkręty ciesielskie o średnicy 8 mm i długości 160 mm są zazwyczaj wystarczające. Ogólna zasada jest taka, aby wkręt przechodził przez zastrzał i wnikał w główny element konstrukcyjny (słup lub oczep) na co najmniej 2/3 jego grubości. Jeśli używasz grubszych kantówek, wybierz dłuższe wkręty. Pamiętaj, aby były to wkręty przeznaczone do drewna konstrukcyjnego, najlepiej z łbem talerzykowym, który zapewnia większą powierzchnię docisku.
Technika prawidłowego nawiercania i wkręcania
Aby uniknąć pękania drewna i zapewnić solidne połączenie, postępuj zgodnie z poniższą instrukcją:
- Nawierć otwory prowadzące: Zawsze nawiercaj otwory prowadzące w zastrzale. Średnica wiertła powinna być nieco mniejsza niż średnica rdzenia wkrętu (części bez gwintu). Zapobiegnie to pękaniu drewna, zwłaszcza przy krawędziach.
- Wkręcaj pod kątem: Wkręty wkręcaj pod lekkim kątem, aby zwiększyć siłę trzymania i uniknąć pęknięć wzdłuż włókien drewna. Zazwyczaj wkręca się dwa wkręty na każdym końcu zastrzału, pod kątem do siebie, tworząc "V".
- Nie dokręcaj zbyt mocno: Dokręcaj wkręty z wyczuciem. Nie przesadzaj z siłą, aby nie zerwać gwintu w drewnie ani nie uszkodzić łba wkrętu. Celem jest mocne, ale nie nadmierne ściśnięcie elementów.
Metoda tradycyjna dla koneserów: połączenia na czop i gniazdo
Jeśli cenisz sobie tradycyjne rzemiosło, najwyższą estetykę i niezrównaną stabilność, połączenia na czop i gniazdo to metoda dla Ciebie. Jest to technika zdecydowanie bardziej pracochłonna i wymagająca większej precyzji oraz umiejętności ciesielskich, ale efekt jest tego wart. Takie połączenie, wykonane prawidłowo, jest praktycznie niezniszczalne i pięknie się prezentuje, świadcząc o kunszcie wykonawcy. Czop i gniazdo to połączenie mechaniczne, które nie opiera się wyłącznie na sile wkrętów, co czyni je niezwykle trwałym.
Jak precyzyjnie wykonać czop w zastrzale?
Wykonanie czopa wymaga cierpliwości i dokładności:
- Trasowanie: Na końcu zastrzału dokładnie wytrasuj kształt czopa. Standardowo czop ma grubość około 1/3 grubości zastrzału i długość dopasowaną do gniazda.
- Nacięcia piłą: Wykonaj nacięcia piłą wzdłuż linii trasowania czopa, zarówno na grubości, jak i na długości. Nacięcia te powinny być płytkie i precyzyjne.
- Wycinanie dłutem: Używając ostrego dłuta i młotka, ostrożnie usuń nadmiar drewna, formując czop. Pracuj warstwami, nie próbując usunąć zbyt dużo drewna za jednym razem.
- Dopasowanie: Regularnie przymierzaj czop do gniazda, aby upewnić się, że pasuje ciasno, ale bez użycia nadmiernej siły.
Wycinanie gniazda w słupie: praktyczne wskazówki
Wycinanie gniazda w słupie jest równie ważne, co wykonanie czopa:
- Trasowanie: Przenieś wymiary czopa na słup, dokładnie trasując miejsce i kształt gniazda.
- Nawiercanie otworów: Wewnątrz wytrasowanego gniazda nawierć szereg otworów wiertłem o średnicy zbliżonej do szerokości gniazda. To ułatwi usunięcie drewna.
- Wycinanie dłutem: Używając dłuta, usuń drewno między otworami, a następnie precyzyjnie wyrównaj ściany gniazda. Pracuj od zewnątrz do środka, aby uniknąć uszkodzenia krawędzi.
- Czystość i precyzja: Gniazdo musi być czyste i mieć idealnie proste ściany, aby czop mógł ciasno i stabilnie się w nim osadzić.
Alternatywne rozwiązania: kiedy warto użyć metalowych łączników?
Oprócz wkrętów i połączeń ciesielskich, istnieją również inne metody wzmacniania altany. Można zastosować wręby lub nakładki, które polegają na częściowym wycięciu drewna w obu łączonych elementach, tak aby na siebie zachodziły. Są to rozwiązania pośrednie pod względem pracochłonności i stabilności. W niektórych przypadkach, zwłaszcza gdy zależy nam na maksymalnym uproszczeniu montażu lub gdy estetyka tradycyjnych połączeń nie jest priorytetem, można zastosować metalowe łączniki ciesielskie, takie jak kątowniki. Są one proste w montażu, ale mogą być mniej estetyczne i nie zawsze zapewniają taką sztywność jak dobrze wykonane zastrzały na wkręty czy czopy.
Montaż zastrzałów: od przymiarki do finalnego skręcenia
Po przygotowaniu wszystkich elementów nadszedł czas na ich montaż. To moment, w którym Twoja altana zyska ostateczną stabilność.
Przygotowanie konstrukcji altany do montażu wzmocnień
Zanim zaczniesz montować zastrzały, upewnij się, że główna konstrukcja altany jest stabilna i wypoziomowana. Słupy powinny stać pionowo, a oczepy poziomo. Jeśli altana jest krzywa, zastrzały będą musiały "pracować" pod niewłaściwym kątem, co może osłabić ich skuteczność. W razie potrzeby, użyj podpór tymczasowych lub ścisków, aby ustabilizować konstrukcję przed wprowadzeniem zastrzałów. To jest ostatni moment na korekty, zanim zablokujesz geometrię altany.
Jak unieruchomić zastrzał na czas montażu?
Montaż zastrzału w pojedynkę może być wyzwaniem. Aby ułatwić sobie pracę, tymczasowo unieruchom zastrzał. Możesz użyć do tego celu ścisków stolarskich, które przytrzymają zastrzał w odpowiedniej pozycji. Innym sposobem jest zastosowanie tymczasowych podpór lub klinów, które utrzymają element na miejscu, zanim zdążysz go przymocować. Ważne jest, aby zastrzał był stabilny i nie przesuwał się podczas nawiercania czy wkręcania, co mogłoby skutkować niedokładnym połączeniem.
Sprawdzanie pionów i poziomów: ostatni moment na korekty
Po wstępnym zamocowaniu zastrzałów, ale przed ich ostatecznym dokręceniem, koniecznie sprawdź piony i poziomy całej konstrukcji. Użyj długiej poziomicy, aby upewnić się, że słupy są nadal idealnie pionowe, a oczepy poziome. Zastrzały, mimo że mają usztywniać, mogą również nieco "pociągnąć" konstrukcję, jeśli nie jest ona idealnie wypoziomowana. To jest ostatni moment na wprowadzenie ewentualnych drobnych korekt, przesuwając delikatnie elementy, zanim połączenia zostaną na stałe zablokowane.
Finalne mocowanie: o czym pamiętać, by połączenie było trwałe?
Kiedy już wszystko jest na swoim miejscu i sprawdzone, możesz przystąpić do finalnego mocowania:
- Dokręcenie wkrętów: Jeśli używasz wkrętów, dokręć je mocno, ale z wyczuciem, aby zapewnić maksymalne ściśnięcie elementów.
- Kołki lub śruby: W przypadku połączeń na czop i gniazdo, po osadzeniu czopa w gnieździe, często stosuje się przewiercenie otworu i wbicie drewnianego kołka lub metalowej śruby, która trwale zablokuje połączenie.
- Dodatkowe wzmocnienia: W niektórych miejscach, zwłaszcza w bardzo dużych altanach, możesz rozważyć zastosowanie dodatkowych kątowników metalowych, aby jeszcze bardziej wzmocnić połączenia, choć przy dobrze wykonanych zastrzałach nie jest to zazwyczaj konieczne.
- Czystość: Upewnij się, że w miejscach połączeń nie ma żadnych zanieczyszczeń (trocin, brudu), które mogłyby osłabić kontakt drewna.
Wykończenie i ochrona: zadbaj o długowieczność drewna
Po zakończeniu montażu, nie zapomnij o kluczowym etapie, jakim jest wykończenie i ochrona drewna. To od niego zależy, jak długo Twoja altana będzie cieszyć oko.
Szlifowanie i fazowanie krawędzi dla lepszego efektu wizualnego
Zawsze polecam poświęcić trochę czasu na szlifowanie i fazowanie krawędzi wszystkich nowo zamontowanych elementów, w tym zastrzałów. Szlifowanie wygładza powierzchnię drewna, usuwając drzazgi i nierówności, co poprawia estetykę i bezpieczeństwo użytkowania. Fazowanie krawędzi (czyli delikatne zaokrąglenie lub ścięcie ostrych kantów) nie tylko sprawia, że drewno wygląda bardziej profesjonalnie, ale także chroni je przed odpryskiwaniem i uszkodzeniami mechanicznymi. To mały detal, który robi dużą różnicę w odbiorze całości.

Impregnacja to mus: jak skutecznie zabezpieczyć drewno przed wilgocią i szkodnikami?
Bez względu na to, jakiego drewna użyjesz, impregnacja jest absolutnie konieczna. Drewno wystawione na działanie czynników atmosferycznych, takich jak deszcz, słońce, wilgoć, jest narażone na rozwój grzybów, pleśni oraz atak szkodników. Szczególnie ważne jest zaimpregnowanie wszystkich świeżo ciętych powierzchni, ponieważ to właśnie tam drewno jest najbardziej "otwarte" i podatne na wchłanianie wilgoci. Użyj dobrego impregnatu gruntującego, który wniknie głęboko w strukturę drewna i zapewni długotrwałą ochronę. Możesz wybrać impregnaty bezbarwne lub z pigmentem, który dodatkowo ochroni drewno przed promieniowaniem UV.
Malowanie czy olejowanie? Wybór ostatecznej powłoki ochronnej
Po impregnacji przychodzi czas na wybór ostatecznej powłoki ochronnej. Masz dwie główne opcje:
- Malowanie: Farby do drewna tworzą na powierzchni kryjącą warstwę, która skutecznie chroni drewno i pozwala na uzyskanie dowolnego koloru. Wymagają jednak regularnego odnawiania, zwłaszcza gdy powłoka zacznie pękać.
- Olejowanie: Oleje do drewna wnikają w jego strukturę, podkreślając naturalny rysunek słojów i nadając mu głęboki kolor. Nie tworzą warstwy na powierzchni, dzięki czemu drewno "oddycha". Olejowanie wymaga częstszego odnawiania niż malowanie, ale proces jest prostszy wystarczy nałożyć kolejną warstwę bez konieczności usuwania poprzedniej.
Wybór zależy od Twoich preferencji estetycznych i tego, ile czasu chcesz poświęcić na konserwację.
Unikaj tych błędów, by altana służyła latami
W swojej pracy widziałam wiele altan, które szybko traciły swój urok i stabilność z powodu kilku powtarzających się błędów. Chcę, abyś ich uniknął.
Użycie mokrego lub słabego drewna: dlaczego to prosta droga do katastrofy?
To jeden z najczęstszych i najbardziej kosztownych błędów. Użycie drewna o niewłaściwej wilgotności (mokrego) lub drewna niskiej jakości z wadami konstrukcyjnymi to prosta droga do katastrofy. Mokre drewno będzie kurczyć się i pękać w miarę wysychania, co osłabi wszystkie połączenia, a zastrzały przestaną pełnić swoją funkcję. Drewno ze zbyt dużą ilością sęków, pęknięć czy śladami zgnilizny po prostu nie ma wystarczającej wytrzymałości, by sprostać obciążeniom. Zawsze inwestuj w suszone komorowo drewno konstrukcyjne.Błędy w wymiarowaniu i cięciu: jak niedokładność mści się na stabilności?
Niedokładne wymiarowanie i cięcie to kolejny poważny błąd. Jeśli zastrzały są za krótkie, za długie lub mają źle docięte kąty, powstaną szpary w połączeniach. Takie połączenia nie będą w stanie skutecznie przenosić sił, a cała konstrukcja będzie chwiejna. Co więcej, szpary są idealnym miejscem do gromadzenia się wilgoci, co przyspiesza degradację drewna. Pamiętaj: precyzja na tym etapie to podstawa stabilności i estetyki.
Niewłaściwy dobór wkrętów lub zbyt płytkie czopy: ukryte zagrożenia
Nawet jeśli zastrzały są idealnie docięte, niewłaściwy dobór elementów mocujących może zniweczyć cały wysiłek. Zbyt krótkie lub zbyt cienkie wkręty nie zapewnią odpowiedniej siły trzymania, a połączenie będzie słabe. Podobnie, zbyt płytkie osadzenie czopów w gniazdach (lub zbyt mały czop) sprawi, że połączenie nie będzie miało wystarczającej powierzchni styku, aby skutecznie usztywnić konstrukcję. Zawsze stosuj rekomendowane wymiary wkrętów i upewnij się, że połączenia ciesielskie są wykonane z należytą starannością i głębokością.
Pominięcie impregnacji miejsc cięcia: dlaczego to krytyczny błąd?
Wiele osób pamięta o impregnacji całych elementów, ale zapomina o krytycznym znaczeniu zabezpieczenia świeżo ciętych powierzchni. Drewno w miejscu cięcia jest najbardziej chłonne i najbardziej narażone na wnikanie wilgoci, rozwój grzybów i atak szkodników. Jeśli pominiesz ten krok, nawet najlepiej zaimpregnowany element może zacząć gnić od środka w miejscach połączeń. Zawsze po cięciu, przed montażem, dokładnie pokryj wszystkie świeże powierzchnie impregnatem.
